كه حجر براى مهتران عرب سرفرازى ، و ثبات قدم بود . آنگاه اين بيت را خواند : رفتند كسانى كه مردم در سايه‌هاى آنها مىزيستند و اينك كسانى كه هيچ سايه ندارند ، از پس آنها مانده‌اند . شهادت حجر در محافل سياسى لرزه‌اى بزرگ پديد آورد و پيامدهايى نيز به همراه داشت به طورى كه معاويه براى نخستين بار از كردار ناپسندش پشيمان شد . امّا شهادت حجر ، نخستين جنايت معاويه در اين خصوص به حساب نمىآمد . او پيش از اين نيز عمرو بن حمق ، يكى از ياران پيامبر صلى الله عليه و آله را كه در نزد تمام مسلمانان از ارج و احترام بسيار برخوردار بود ، به قتل رسانيد . آنان پس از كشتن عمرو سر او را بر نوك نيزه‌ها كردند . بدين ترتيب عمرو بن حمق نخستين كسى بود كه پس از اسلام سرش را بر فراز نيزه بالا مىبردند . چنين كارى پيش از وى در حق هيچ مسلمانى انجام نپذيرفته بود . اين دو فاجعه ، پيامدهاى بسيار رعب آورى به همراه خود داشت كه ابرهاى تيرگى و اضطراب را بر جهان مسلمانان حاكم مىكرد . مىتوان به عنوان يكى از نشانه‌هاى تيرگى به مطلب ذيل اشاره كرد : زياد بن ابيه بر كوفه و بصره مسلط شد . او پيش از آنكه معاويه او را به واسطه نسبش به خود ملحق سازد ، جزو شيعيان و از هواداران على عليه السلام و خاندان وى بود و به همين سبب از تمام اسرار آنها آگاه بود و سران و رهبران آنان را مىشناخت . چون زياد به حكومت بصره و كوفه رسيد ، به تعقيب شيعيان در هر گوشه و كنارى پرداخت و بسيارى از آنان را